Parentagogiek is het professionele vakgebied dat het handelen van opvoed- en onderwijsprofessionals in de samenwerking met ouders bestudeert, onderbouwt en ontwikkelt. Het gaat om de kennis, vaardigheden, attitude en ethische uitgangspunten die professionals nodig hebben om deze samenwerking zorgvuldig en verantwoord vorm te geven, gericht op het welzijn en de ontwikkeling van kinderen/jongeren.
Het woord parentagogiek is opgebouwd uit parent (ouder, Latijn: parēns) en agogiek (professioneel handelen in sociale interacties en contexten).
Parentagogiek moet inhoudelijk worden ontwikkeld en gevuld, niet alleen met communicatieve vaardigheden, maar vooral ook met kennis en een professionele attitude. Dat vraagt om zorgvuldigheid, tijd en betrokken deskundigheid. Inmiddels is er een klankbordgroep samengesteld die het vak parentagogiek verder gaat ontwikkelen, vormgeven en onderbouwen. De klankbordgroep bestaat uit de volgende mensen: Jacqueline Blaak en Fieke van Groningen (basisonderwijs); Jorn Lubbinge en Jan van der Meij (voortgezet onderwijs); Marleen Schoemaker (mbo); Lisette van ’t Hof (kinderopvang); Angela Bruintjes, Martine van der Pluijm en Robbert Evers (hbo); Gerdien Bertram-Troost (hoogleraar onderwijs in levensbeschouwelijk en pedagogisch perspectief); Antoinette Smit (zorgethicus en pedagoog); Raquel Abrahams (jeugdarts, bestuurder en theaterdocent); Samira Azeroual (stafmedewerker juridische dienstverlening Onderwijsvereniging van Steden en Gemeenten Antwerpen), Arjan Vissers (AVS, Academie & Vakvereniging Schoolleiders), Naomi de Vries en Peter de Vries (initiatiefnemers). Sparringpartner: Eddie Denessen (geen lid van de werkgroep).
Binnen deze groep staat centraal dat (toekomstige) professionals niet alleen basisbekwaam worden in het samenwerken met ouders en opvoeders, maar hierin ook werkplezier, professionele voldoening en zelfvertrouwen ervaren. Dit zien we als een fundamenteel onderdeel van goed pedagogisch vakmanschap binnen onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp. Samen werken we aan een stevig praktisch én theoretisch fundament voor parentagogiek, waarin gelijkwaardige samenwerking, wederzijds vertrouwen en gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren centraal staan.
Een stuurgroep bestaande uit Jacqueline Blaak, Arjan Vissers, Angela Bruintjes, Naomi de Vries en Peter de Vries werkt aan diverse plannen en legt verbindingen met uiteenlopende organisaties binnen onderwijs, kinderopvang, jeugdhulp en welzijn. Het gezamenlijke doel is om parentagogiek te laten uitgroeien tot een brede beweging die duurzaam het verschil maakt voor ouders, professionals en kinderen/jongeren.
Parentagogiek gaat uit van het uitgangspunt dat ouders geen partners zijn, maar worden gezien als ouders met hun eigen zijn, gevoelens en ervaringen. Zij hebben vaak hetzelfde doel als professionals, maar kijken vanuit een ander perspectief naar hun kind en de situatie. Vanuit deze visie is parentagogiek gebaseerd op zes basisbekwaamheden voor professionals die het fundament vormen voor het samenwerken met ouders:
- Met respect kunnen communiceren;
- Relatie: in staat een werkelijke verbinding aan te gaan met ouders;
- Over kennis beschikken, (bijvoorbeeld wat is ouderbetrokkenheid, enige systemische kennis, acceptatieproces van ouders, taal, nieuwkomers, rechten & plichten van ouders, macro- meso-, microniveau);
- Contextueel responsief denken en handelen (het vermogen om sensitief en professioneel aan te sluiten bij gezinnen met achtergronden, waarden en leefwerelden die niet vanzelfsprekend aansluiten bij je eigen referentiekader);
- Zelfreflectie;
- Vanuit begrip kunnen begrenzen.
Onze eerste focus ligt op het onderwijs, maar we verkennen daarnaast ook hoe de inzichten uit parentagogiek relevant kunnen zijn voor andere vakgebieden waarin de samenwerking met ouders een wezenlijke plaats inneemt. Wij danken iedereen die zijn of haar interesse heeft getoond. De betrokkenheid en het enthousiasme geven vertrouwen in de verdere ontwikkeling van dit nieuwe vakgebied.
Veel scholen en kinderopvangorganisaties werken met een kwaliteitskaart rondom verschillende thema’s. Een voorbeeld van een Kwaliteitskaart Parentagogiek is gratis te downloaden:
Meedenken?
Wil je meedenken om parentagogiek verder vorm te geven? Meld je dan aan bij deze LinkedIn-groep: https://www.linkedin.com/groups/17886010/